Президенттин Камчыбек Ташиевдин отставкасы боюнча түшүндүрмөлөр
Кыргызстандын президенти Садыр Жапаров, Кабар Улуттук маалымат агенттигине берген интервьюсунда Камчыбек Ташиевдин резонанстуу отставкасы жана «75 адамдын каттары» боюнча кенен түшүндүрмө берди. Мамлекет башчысы, ГКНБнын жетекчисинин отставкасы боюнча чечими өлкөдөгү туруктуулукту камсыздоо максатында кабыл алынганын белгиледи.
Ташиевдин отставкасы
Президенттин айтымында, 2021-жылы эл ага өлкөнү башкарууну ишенген, жана Конституция ага мамлекеттин биримдигин жана бүтүндүгүн сактоого жоопкерчилик жүктөгөн.
«Элдин жана мамлекеттин кызыкчылыктары ар дайым кандайдыр бир кызматтардан жана жеке байланыштардан жогору турат», — деп кошумчалады ал.
Жапаров Жогорку Кеңеште кыйынчылыктар башталганын, айрым депутаттык топтор өз кесиптештерин «өздөрү» жана «башкалар» деп бөлө баштаганын айтып берди.
«Айрым топтор депутаттарды чакырып, алар кимдин тарабында экенин сурап жатышты: “Сен биз мененсиңби же ошол тараптабы?” Генералдын тараптары жана президенттин тараптары тууралуу сөздөр пайда болду», — деди президент.
Анын айтымында, бул бөлүнүү парламенттен тышкары чыгып, айрым аксакалдар мөөнөтүнөн мурда шайлоолор үчүн кол топтой башташкан, алар «жогорку жактан» макулдашылганын айтып жатышкан.
Президент депутаттарга жана кызматкерлерге болгон басым фактысы тууралуу маалымдады:
«Коомчулукка коркутуулар болгон: “Эгер биздин тарапка өтпөсөң — генерал менен иши болосун”. Эгер мен шашылыш чараларды көрбөсөм, бөлүнүү жөнөкөй жарандарга чейин жетиши мүмкүн эле. Ошондуктан мен мындай чечимди кабыл алууга мажбур болдум», — деп түшүндүрдү ал.
Садыр Жапаров отставкадан мурун Камчыбек Ташиев менен жеке байланышканын кошумчалады:
«Чечим кабыл алуудан мурун, мен досума телефон чалып, абалды түшүндүрүп, чечимим тууралуу маалымдадым. Мен ушундай ылдам аракет менен аны коргогонумду ишенем, анткени анын айланасында аны туура жолдон четтеткен “аксакалдар” болгон», — деди президент.
Ал ошондой эле, айрым адамдар Ташиевдин атын колдонуп, депутаттарды жана мамлекеттик кызматкерлерди «генералдын тарабына өтүүгө» көндүрүүгө аракет кылышканын белгиледи. Жапаров бул процесстер анын чечими болбосо күчөй турганын баса белгиледи. Бул мамлекеттик кызматкерлер арасында жана коомдо бөлүнүүгө алып келиши мүмкүн эле, бул өз кезегинде конфликттерге алып келмек.
Президент «Жапаровдун командалары» жана «Ташиевдин командалары» жөнүндө сөздөрдү комментарийлеп:
«Кадрдык дайындоолордо эч кандай бөлүнүү жок. Ар бир дайындоо кылдат текшерүүдөн өтөт».
Ал ошондой эле президенттик мөөнөттөр боюнча кандайдыр бир келишимдер тууралуу сөздөрдү четке какты, Кыргызстан демократиялык мамлекет экенин айтып, өлкөнү ким башкарары тууралуу чечимди эл кабыл аларын, жалаң гана тар чөйрөдөгү адамдардын эмес, белгиледи.
«75 адамдын каттары»
«75 адамдын каттары» боюнча Жапаров учурда тергөө иштери жүрүп жатканын, бул иштин масштабын жана катышуучулардын санын көрсөтөрүн баса белгиледи.
Жогорку Кеңештин спикеринин кетиши
Парламенттин спикеринин кетишин талкуулап, президент бул чечимди катка түздөн-түз байланыштуу деп эсептебей турганын айтты. Ал Нурланбек Тургунбек уулу бул адамдардын таасирине кабылып же депутаттар арасында пайда болгон бөлүнүүгө жоопкерчилик сезген болушу мүмкүн экенин болжолдоду.
ГКНБны реформалоо
Президент ГКНБны реформалоону жарыялап, атайын кызматтар заманбап чакырыктарга ылайыкташышы керектигин белгиледи:
«Мамлекет — бул тирүү организм. Дүйнө өзгөрүүдө, биздин институттар да жаңыланууга тийиш».
Күч структураларынын кызматкерлеринин арасында мүмкүн болгон мыйзам бузуулар боюнча Жапаров өлкөдө мыйзамсыз аракеттерди жапкан практика жок экенин айтты. Эгер фактылар тастыкталса, күнөөлүүлөр жоопкерчилик тартат, анткени мыйзам бардыгы үчүн бирдей.
Ташиев менен жеке мамилелер
Камчыбек Ташиев менен жеке мамилелери тууралуу суроого президент мындай деди:
«Биздин достугубуз сакталат. Менин чечимим элдин тынчтыгы, биримдиги жана тынчтыгы үчүн кабыл алынган».
Акырында, Садыр Жапаров коррупция жана кылмыштуулукка каршы күрөш уланарын жана ал 24/7 жүргүзүлөрүн ырастады.
Кабардын сүрөтү
