Кечээ Кыргызстан Республикасынын Саламаттык сактоо министрлигинде министр Каныбек Досмамбековдун жетекчилиги астында жыйын өттү. Жыйындын өткөрүлүшүнө эки медициналык мекеменин — М.Миррахимов атындагы Улуттук кардиология жана терапия борборунун (НЦКиТ) жана Жүрөк хирургиясы жана органдарды трансплантациялоо боюнча илимий-изилдөө институтунун (НИИХСиТО) сырттан текшерүү жыйынтыктары себеп болду. Бул тууралуу министрликтин басма сөз кызматы маалымат таратты.
Текшерүү учурунда НЦКиТте жүрөк-кан тамыр оорулары бар бейтаптарга тез жардам көрсөтүүдө олуттуу кемчиликтер аныкталды. Айрыкча, ангиографикалык жабдууларды натыйжалуу пайдалануу, коронарографияларды өткөрүүдө кечигүүлөр жана реанимацияда эхокардиографиянын 24 саат бою жеткиликтүү эместиги катталды. Бейтаптарды убагында маршруттоо жана көп тармактуу консилиумдарды өткөрүү болбогондуктан, бул острый коронардык синдром менен ооруган адамдардын дарылоо жыйынтыктарына терс таасирин тийгизүүдө, ал эми биринчи ЧКВ (чрезкожное коронарное вмешательство) үчүн мүмкүнчүлүктөр бар.
Ангиографтар бар учурда тромболизисти колдонуу маселеси да талкууланды. Министр эл аралык стандарттарга ылайык, 24 саат бою тромболизис колдонулбай турган борборлордо ЧКВ «алтын стандарт» болуп эсептелинерин белгиледи. Бул НЦКиТтин 28 миллион сомдук тромболитикалык дары-дармектерди сатып алуу боюнча суранычынын негиздүүлүгүнө шек келтирди.
Каныбек Досмамбеков дары-дармектерди жана медициналык жабдууларды сатып алуу процессинде мүмкүн болгон коррупциялык көрүнүштөргө, ошондой эле НЦКиТтин директору Талантбек Сооронбаевдин жеке жоопкерчилигине көңүл бурду. Министр директордун чет өлкөгө болгон көптөгөн сапарлары (эки жылда 45 жолу) жана анын 2 миллион долларга жакын мүлкү жөнүндө суроолорду берди.
НИИХСиТОдо медициналык жабдууларды жана чыгым материалдарын пайдаланууда мыйзам бузуулар аныкталды. Кардиохирургия үчүн жабдуулар талаптарга жооп бербеген шарттарда сакталууда жана курулуш чаңына толгон, бул анын ишенимдүүлүгүн шекке салат. Бюджеттик каражаттар бөлүнгөнүнө карабастан, президент Садыр Жапаровдун реанимацияны УЗИ- жана ЭХО-аппараттары менен жабдуу боюнча тапшырмасы аткарылбай калды.
Министр Институттун директору Самидин Шабыралиев тарабынан операция жасалган бейтаптардын санынын көбөйгөнүн, аларда кыйынчылыктар пайда болуп, жеке кардиохирургия клиникаларына кайрылганын белгиледи.
Жыйында эки борбордун ортосундагы өз ара аракеттенүүнүн жетишсиздиги маселеси да талкууланды, бул острый коронардык синдром менен ооруган бейтаптарга жардам көрсөтүүдө кечигүүлөргө алып келет, анткени ангиографтар иштебей жатат. Министр НЦКиТте кардиохирургияны кайталап уюштуруунун экономикалык натыйжасыздыгына көңүл бурду, НИИХСиТОнун профилин жана туура уюштурулган инфраструктуралык мүмкүнчүлүктөрдү эске алуу менен.
Каныбек Досмамбеков кардиохирургияда клиникалык протоколдордун жоктугу, жабдуулардын иштебей турушу жана диагностикалоо боюнча кечигүүлөр өлүм деңгээлине түздөн-түз таасир этерин баса белгиледи. Ал эки мекеменин жетекчилигинин ишине нааразычылыгын билдирди жана: «Жабдуулар иштебей турганда, процесстер уюштурулбаганда жана өлүм деңгээли жогорулаганда — бул техникалык маселе эмес, бул ишке болгон мамиле маселеси», — деди.
Жыйындын жыйынтыгында министр НИИХСиТОго керектүү медициналык жабдууларды тез арада камсыз кылууну тапшырды. НЦКиТ реанимацияда 24 саат бою эхокардиографияны уюштуруп, ангиографтарды клиникалык протоколдорго так ылайык колдонушу керек, негизсиз тромболизисти колдонбоо керек.
Жыйындын жыйынтыгы боюнча эки мекеменин жетекчилери аныкталган мыйзам бузууларга байланыштуу өз ыйгарым укуктарын ыктыярдуу түрдө тапшырууну чечишти. Министр алардын ордуна жаш, бирок тажрыйбалуу адистерди, анын ичинде чет өлкөдө практика өткөндөрдү карап чыгуу пландалып жатканын белгиледи.
Министерлик жүрөк-кан тамыр ооруларынан өлүмдү азайтуу жана кардиология кызматтарынын натыйжалуулугун жогорулатуу, ошондой эле бул тармакта мамлекеттик ресурстарды рационалдуу пайдалануу боюнча иштерин улантууда.
