Жунушовдун айтымында, узак убакыт бою Кыргызстан импорттолгон дан жана унга таянуу оңой деп эсептелип келген, ЕАЭСке мүчөлүгү жана логистикалык схемалардын жакшырашынын аркасында.
«Биздин жерлерди иштетүүдөн көрө, буудайды вагондор менен алып келүү оңой деп эсептелген, анткени алар көп эмес. Кээ бирлери жерлерди кирешелүү өсүмдүктөр үчүн пайдаланууну сунушташкан, ал эми буудайды жөн гана сатып алууну сунушташкан», - деди ал.
Жунушов ошондой эле 2016-2017-жылдары тармактын өкүлдөрү мамлекеттен жардам сурап кайрылышканын, бирок алардын демилгелери колдоо тапкан эмес экенин эске салды.
«Бизге: "Эмне үчүн буудай өстүрүү керек, эгерде аны Казакстандан сатып алса болот" деп айтылган», - деп кошумчалады ал.
Бирок, анын айтымында, пандемия бул көйгөйгө болгон көз караштарды өзгөрттү.
«Чек аралар жабык болгондо 2-3 айдын ичинде биз чийки зат жана даяр продукциянын жетишсиздигине туш болдук. Импортчулар рынокту толтурду, биринчи сорттогу ундун баасы 22 сомдон 40 сомго чейин көтөрүлдү — дээрлик эки эсе», - деди Жунушов.
Ал кризис ар бир мамлекет биринчи кезекте өзүнүн азык-түлүк коопсуздугуна кам көрөөрүн жана өз элине камсыздоо үчүн өз чек араларын жабарын көрсөттү.
«Пандемия минималдуу запастар ар дайым болушу керек экенин ачык көрсөттү, анткени ачарчылык күтпөйт», - деп кошумчалады ал.
Мындан тышкары, Жунушов жергиликтүү дан өндүрүшүн өнүктүрүү агрономиялык жактан да маанилүү экенин белгиледи.
«Жогорку кирешелүү өсүмдүктөр, мисалы, кант кызылчасын өстүрүү үчүн ротация керек. Мындай учурларда фермерлер буудай өстүрө алышат, эгер биз алардын түшүмүн сатып алабыз жана керектүү жардам көрсөтөбүз деп ишенишсе», - деп түшүндүрдү ал.
Бүгүнкү күндө кайра иштетүүчү ишканалар өлкөнүн дээрлик бардык облустарында иштеп жатат. Узак убакыт бою Талас облусу контрабанда жана арзан импорттун кесепетинен жергиликтүү өндүрүштү коркунучка салган.
«Мурда Талас аркылуу эсепке алынбаган ундун 90% чейин өтүп кетчү, бул жергиликтүү токоч заводдорунун жабылышына алып келди», - деди Жунушов.
Анткен менен, учурдагы кырдаал өзгөрүп жатат.
«Таласта кластердик финансылык колдоо менен заманбап нан заводун ишке киргиздик. Азыр биз аны Чүй облусунан алынган ун менен камсыздап жатабыз, бирок келечекте буудайды жеринде кайра иштетүүнү пландап жатабыз», - деп кошумчалады ал.
Мукомолдор ассоциациясынын жетекчисинин айтымында, ички өндүрүштү жана данды кайра иштетүүнү жогорулатуу өлкөнүн азык-түлүк коопсуздугунун маанилүү компоненти болуп саналат.
