Улуу Британия мектеп жана колледж бүтүрүүчүлөрүнө аскерде, деңиз күчтөрүндө жана аба күчтөрүндө бир жылдык аскердик кызмат менен таанышууга мүмкүнчүлүк берчү программаны ишке киргизүүгө даярданып жатат, бул узак мөөнөттүү милдеттенмелерсиз.
Инициатива 25 жашка чейинки жаштар үчүн жеткиликтүү болот, ал эми арыздарды кабыл алуу 2026-жылдын жазында башталат.
Алгачкы этапта 150 талапкер кабыл алынат, бирок бийлик убакыттын өтүшү менен жылына 1000 орунга чейин көбөйтүүнү пландаштырууда.
Gap year программасына катышуучулар согуштук тапшырмаларга жөнөтүлбөйт, курстун мазмуну азырынча иштелип жатат.
Бул программа куралдуу күчтөрдө кадрларды тартуу жана кармап калуу маселелерин чечүүгө багытталган стратегиялык аракеттердин бир бөлүгү болот.
Окутуу жаратылыш күчтөрүндө, деңиз күчтөрүндө жана аба күчтөрүндө жеткиликтүү болот.
Медиа маалыматтарына ылайык, армия үчүн программа эки жылдык контракттын алкагында 13 жума негизги окутууну камтыйт, ал эми деңиз күчтөрүндө кызмат бир жылга созулат. Аба күчтөрү үчүн курс азырынча азыраак деталдуу.
Катышуучулар акчалай сыйлык алышат, бирок анын көлөмү азырынча жарыяланган жок.
Мындан тышкары, армия офицердик даярдыкка өтүүнү каалагандар үчүн 30 орун сунуштайт, ал университетте окуу учурунда же андан кийин башталышы мүмкүн. Бул программа буга чейин бар, бирок өткөн окуу жылында ага ондон аз адам катталган.
Улуу Британиянын Коргоо министрлиги катышуучулар алган лидерлик, командада иштөө жана көйгөйдү чечүү жөндөмдөрү келечекте аларга пайдалуу болот деп ишенет, алар армияда карьерасын улантууга чечим кабыл алса да, кабыл албаса да.
Бийлик өкүлдөрү программа ар түрдүү аудиторияны тартат жана катышуучулардын бир бөлүгү аскердик кызматта калууга чечим кабыл алат деп үмүттөнүшүүдө.
Коргоо министри Жон Хили бул инициатива жаштарга "адаттан тышкары жөндөмдөр жана билим берүү" берет деп белгиледи. "Учурда, үй-бүлөлөр биригип жатканда, жаштар келечек жөнүндө ойлонушат, жана мен өлкө боюнча үйлөрдө биздин куралдуу күчтөрдүн сунуш кылган мыкты мүмкүнчүлүктөрүн талкуулаганын каалайм", - деп кошумчалады министр.
Жазында жаңы коргонуу стратегиясын сунуштап жатып, Хили Улуу Британия заманбап коркунучтарга "жаңы доор" коргонуу чегинде жооп бериши керектигин айтты.
Анын айтымында, жаңы программа коргонуу жана каршылык көрсөтүү боюнча жаңы мамилелердин бир бөлүгү болуп, коомчулукту тартууну жана Россия менен мүмкүн болгон каршылыкты алдын алууну камтыйт.
Мектепти бүтүрүп, университетке кирүү аралыгында тыныгуу алган жаштарга багытталган инициатива Улуу Британиянын куралдуу күчтөрүндө кадрларды тартуу жана кармап калуу маселелерин чечүүгө жардам бериши керек.
Австралияда 17-24 жаштагы жаштарга "аскердик жашоону таанып, уникалдуу тажрыйба алууга" мүмкүнчүлүк берген окшош программа бар, ал он жылдан ашык убакыттан бери иштеп жатат. 2023-жылы ага 664 адам катышып, алардын жарымынан көбү кийин туруктуу кызматка келишим түзүштү.
Британия өкмөтү адамдарды армияга тартуунун ар кандай жолдорун карап жатат жана кадеттердин санын 30% га көбөйтүүнү пландаштырууда.
Оппозициядагы консерваторлор gap year идеясын сынга алышты, катышуучулардын аздыгын көрсөтүп.
Көлеңкедеги коргоо министри Жеймс Картлидж австралиялык программасынын өзүнүн артыкчылыктары бар экенин белгилеп, "катышуучулардын мындай аз саны биздин согушка даярдыгыбызды жакшыртпайт" деди.
“Лейбористтер менен көп учурда болуп жаткандай, чындык алардын ызы-чуулуу билдирүүлөрүнө дал келбейт. 150 адам үчүн программа пилоттук долбоор деп эсептелбейт, "бүткүл элдик" мамиле жөнүндө сөз кылбай эле коёлу”, - деп кошумчалады ал.
Картлидж ошондой эле консерваторлор климаттык жана илимий фонддордон коргонуу муктаждыктарына 50 миллиард фунтка чейин кайра бөлүштүрүүнү сунуштаганын эске салды, өлкөнүн коргонушу боюнча өзүнүн олуттуулугун баса белгилеп.
2006-2009-жылдары Британия армиясын жетектеген лорд Ричард Даннат BBC Radio 4кө берген интервьюсунда gap year программасы Россиянын коркунучтары шартында "чектелген таасир" тийгизээрин билдирди.
Ошентсе да, ал программа "бир аз болсо да, тартууну жакшыртууга жардам берет" жана "башка жашоо жолун тандап алса мүмкүнчүлүгү бар адамдарга аскердик, тартип жана көйгөйдү чечүү жөндөмдөрү менен таанышууга мүмкүнчүлүк берет" деп эсептейт.
Эл аралык маалымат: nur.kz
