Дания менен АКШнын Гренландия боюнча компромисске жетиши мүмкүн болгон жок

Арестова Татьяна Өзгөчө
VK X OK WhatsApp Telegram
Дания жана АКШ Гренландия боюнча компромисске жетише алган жок

Даниянын тышкы иштер министри Ларс Лёкке Расмуссен, 14-январда Вашингтондо АКШнын вице-президенти Джей Ди Вэнс жана мамлекеттик катчы Марко Рубиомен болгон сүйлөшүүлөрдөн кийин, тараптардын Гренландия боюнча позициялары кескин айырмаланарын белгиледи. Ошондуктан компромисске жетүү үчүн жогорку деңгээлдеги жумушчу топ түзүлөт.

Расмуссендин айтымында, кызматташтык өз ара урматтоого негизделиши керек. Жумушчу топ АКШнын улуттук коопсуздук кызыкчылыктарын баалоо үчүн түзүлөт, ошол эле учурда Даниянын «кызыл сызыктарынан» оолак болууга аракет кылат. Бул топтун биринчи жыйыны жакынкы апталарда пландалууда.

Гренландиянын тышкы иштер министри Вивиан Моцфельдт, сүйлөшүүлөргө катышып, Вашингтон менен жакындан кызматташууга кызыкдар экенин билдирди, бирок Гренландиянын АКШнын бир бөлүгү болуусун каалабай турганын белгиледи.

Сүйлөшүүлөр Ак Үйдүн жанындагы өкмөттүк имаратта өтүп, болжол менен бир саатка созулду. dpa агенттигинин маалыматына ылайык, жыйналыштан мурда АКШнын президенти Дональд Трамп өз талаптарынан баш тартпарын билдирди.

Трамп Гренландиянын АКШнын улуттук коопсуздугунда маанилүү роль ойнорун, айрыкча «Алтын купол» ПВО системасы жана Арктикадагы коопсуздук контекстинде, Россия менен Кытайдын активдүүлүгү жогорулаганын айтты.

Мурда Трамп АКШ Гренландияны, Даниянын автономдуу аймагын, «кайсы бир жол менен» көзөмөлгө алышы керектигин билдирген. Ошондой эле Ак Үй Гренландияны кошуп алуу үчүн армияны колдонуу мүмкүнчүлүгү каралып жатканын маалымдаган.

Бул жумада Германия Гренландияга биринчи аскер кызматкерлерин жибериши мүмкүн. Германия жана Скандинавиядагы BILD булактары бундесвердин кичинекей алдыңкы отрядын түзүү жөнүндө маалымат беришти, бирок Германиянын коргоо министрлиги бул маалыматты тастыктаган же четке каккан жок. BILDдин маалыматы боюнча, жиберүү 15-январда болушу мүмкүн.

Гренландиядагы аскердик катышууну кеңейтүү НАТО европалык өлкөлөрүнүн инициативасы катары белгиленген, бирок координация Копенгаген аркылуу жүргүзүлөт, альянстын структуралары аркылуу эмес. Бул АКШнын катышуусуз миссияны өткөрүү үчүн жасалууда, анткени НАТОнун түндүк өлкөлөрү Норфолктогу командалыкка баш ийет.

Дания Гренландиядагы аскердик катышуусун көбөйтүү пландарын жарыялады, ага башка европалык союздаштар да кошулушу мүмкүн. Германия тоо аскерлеринин, деңиз күчтөрүнүн жана аба күчтөрүнүн адистешкен бөлүктөрүнүн катышуусун карап жатат.

Швециянын премьер-министри Ульф Кристерссон швед офицерлеринин Даниянын «Арктикалык чыдамдылык» машыгууларына даярдык көрүү үчүн Гренландияда экенин билдирди.

Германиянын коргоо министри Борис Писториус Die Zeit гезитиндеги макаласында НАТО өлкөлөрүн Гренландияны жана Арктиканы Россия менен Кытайдын таасиринен биргелешип коргоого чакырып, АКШнын бир тараптуу аракеттери альянстын негиздерин бузуп жатканын баса белгиледи.
VK X OK WhatsApp Telegram

Дагы окуңуз: