Маалыматка ылайык, Мураке айылы 1930-жылы негизделген. Легендага ылайык, ошол учурда бул жерде Мур деген урматтуу адам жашаган, жергиликтүү тургундар аны урматтап Мур-аке деп аташкан.
Мур-аке бул аймакта биринчи болуп үй салып, арык казып, тургундарды суу менен камсыз кылган. Ал айылдын негиздөөчүсү болуп, мираб (мурапа) кызматын аркалап, сугат суусун тургундар арасында бөлүштүргөн. Анын авторитетинин аркасында айыл Мур-аке деп аталган, кийинчерээк азыркы аталышына — Мураке болуп өзгөргөн.
Бул айылдын тарыхы региондогу айыл чарбасын өнүктүрүү менен тыгыз байланышта. 1975-жылы Мураке винсовхоздун курамына кирген, ал жерде жергиликтүү тургундар жүзүм бактарында эмгектенишкен.
1980-жылы айыл «Живпром» совхозуна кошулган, ал эт мал чарбачылыгына адистешкен. 1998-жылы бул жерде «Мураке» аттуу өз алдынча совхоз түзүлгөн, анда арпа, буудай жана люцерна өстүрүлгөн. Бирок 2001-2003-жылдар аралыгында совхоз жоюлуп, анын негизинде жеке фермердик чарбалар пайда болгон.
Жергиликтүү тургун Кулшакан Дунганованын айтымында, айылда белгилүү инсандарга ысым берилген беш көчө бар: кинематографист Шаршеналы Усубалиев, акын Салкын Бегалиева, Улуу Ата Мекендик согуштун ардагерлери Шамшы, ошондой эле урматтуу карыялар Орозаалы-ата жана Кадыркул-ата.
Азыркы учурда Мураке айылында 1000ге жакын адам жашайт, Салкын Бегалиеванын ысымына аталган орто мектеп, эки бала бакча, фельдшердик-акушердик пункт, мечит жана бир нече дүкөндөр иштейт. Жергиликтүү тургундардын негизги киреше булактары азыркыга чейин мал чарбачылык жана жер иштетүү болуп саналат.
Мураб деген ким?
Кыргызыдар отурукташып, айыл чарбасына киришкенде, талааларды сугаттоо зарылдыгы пайда болгон. Сууну бөлүштүрүүгө жооптуу адам мураб деп аталган жана адилеттүүлүгү үчүн урматка ээ болгон.
