Контрабанда айрым компанияларга пайда алып келет жана жөнөкөй жарандарга таасир этет, - экономист

Елена Краснова Өзгөчө
VK X OK WhatsApp Telegram
Контрабанда отун Кыргызстан экономикасы үчүн актуалдуу проблема болуп саналат, деп радио эфиринде экономика илимдеринин доктору, профессор Бейшенбек Ишенов белгиледи.
Анын айтымында, контрабандалык жеткирүүлөр айрым компанияларга пайда алып келсе да, алар жөнөкөй жарандардын жашоосуна терс таасир этет, анткени контрабандалык товар көбүнчө легалдуу товардан арзан турат. Бул көрүнүштү көзөмөлдөө зарылдыгын баса белгилейт: «Контрабанда туруктуу болбошу керек, аны көзөмөлдө кармоо зарыл. Болбосо, компаниялар салык төлөөдөн качышат, экономикасынын бир бөлүгү көлөкөгө өтөт, натыйжада "сары" сектор көбөйөт», — деди ал.

Ишенов катуу көзөмөл системаларын сактоонун маанисине көңүл бурду. «Товарларды белгилөө көлөкөдө жүргөн жүгүртүүнү азайтууда эффективдүү инструмент болушу мүмкүн, бирок аны дайыма колдоо керек. Учурда күн сайын жеке унаалар үчүн 1,5 миллион литр бензинден ашык колдонулат, корпоративдик автопарктарды эсепке албаганда. Көзөмөл бул аспектилердин бардыгын камтышы керек, реалдуу керектөө көлөмдөрүн түшүнүү жана мыйзамсыз жүгүртүүнү азайтуу үчүн», — деп түшүндүрдү ал.

Экономист ошондой эле электр унааларынын өнүгүшү өлкө үчүн стратегиялык маанилүү кадам болушу мүмкүн деп эсептейт. «Электр транспортун колдонуу бензинге болгон көз карандылыкты азайтат, экологияга терс таасирин төмөндөтөт жана калктын чыгымдарын кыскартууга жардам берет. Электр транспортун жана инфраструктураны кичинекей инвестициялар менен баштап, биз акырындык менен бул эффектти кеңейтүүгө жетише алабыз», — деп баса белгиледи эксперт.

Мындан тышкары, Ишенов технологиялык прогресс ылдамдык менен жүрүп жатканын жана тиешелүү органдар өлкөнүн энергетикалык системасына жаңы чечимдерди интеграциялоосу керектигин белгиледи. «Үйлөрдү, көчөлөрдү жана айылдык калктуу конуштарды электрлендирүү — туруктуу өнүгүүгө жана кайра жаралуучу энергия булактарын пайдаланууга маанилүү кадам, бул традициялык отунду пайдаланууну азайтууга мүмкүндүк берет», — деп кошумчалады ал.

Экономист жыйынтыктап, контрабанда менен күрөшүү жана альтернативдүү энергия булактарын киргизүү бир убакта өнүгүшү керек экенин баса белгиледи: рынокто ачыктык жана көзөмөл — биринчи кадам, ал эми стратегиялык электрлендирүү — экинчи.
VK X OK WhatsApp Telegram

Дагы окуңуз:

Топливо өнөр жайы

Топливо өнөр жайы

Республика ар түрдүү отун-энергетикалык ресурстарга ээ. Алардын өндүрүшкө тартылышы өлкөгө башка...

Электр энергиясы

Электр энергиясы

1917-жылга чейин Кыргызстанда электроэнергетика, өзүнчө өнөр жай тармагы катары, дээрлик жок эле....

Жеңил өнөр жай

Жеңил өнөр жай

Кыргызстандын жеңил өнөр жаясы үч тармакты — текстиль, тигүү жана терини иштетүү тармактарын...