Кечээ, 18-ноябрда, маданият, маалымат жана жаштар саясаты министрлигинин өкүлдөрү, министрдин орун басары, Ош шаарынын мэриясынын жетекчилиги, «Сулайман-Тоо» тарыхый-археологиялык музей комплексинин адистери жана шаардык архитектуранын өкүлдөрү катышкан жыйын өттү.
Ишчу топ Сулайман-Тоо айланасындагы жана буфердик аймактагы жерлерди текшерип, андан кийин мэр Жеңишбек Токторов менен бул маселени талкуулоо үчүн жолугушту.
Жергиликтүү бийликтин маалыматына ылайык, мэр ишчу топ менен бирге буфердик аймакты жеринен карап чыкты. «Сулайман-Тоо ыйык тоосунун буфердик аймагынын чектеринин оптимизациясы боюнча сунуштар талкууланды», — деп айтылат муниципалитеттин маалыматында.
Маданият, маалымат жана жаштар саясаты министрлигинин орун басары Аскаралы Мадаминовдун түшүндүрмөсүнө ылайык, бул маселени чечүү үчүн ЮНЕСКОнун борбордук кеңсеси менен макулдашуу талап кылынат жана ал министрликтин деңгээлинде гана кабыл алынбайт.
«Мэрия да, министрлик да бул маселени жалгыз чечип кете албайт. Бул олуттуу маселе, ал олуттуу убакытты талап кылат. Биз мэрия жана тиешелүү башкармалыктар менен, ошондой эле Кыргызстандагы ЮНЕСКО өкүлчүлүгү менен активдүү кызматташып жатабыз. Ошто жаңы долбоорлор иштелип чыгууда, жана алардын ишке ашышы үчүн Сулайман-Тоо буфердик аймагында кошумча жердик орун талап кылынат», — деп кошумчалады ал.
Мадаминовдун айтымында, буфердик аймакты кыскартуу боюнча сунуштар бар, бирок так өлчөмдөр азырынча аныкталган эмес жана министрлик менен жергиликтүү бийликтин биргелешкен долбоорун макулдашкандан кийин такталат.
«Ар кандай пикирлер жана сунуштар бар, бирок аянт азырынча белгисиз. Биз аны Сулайман-Тоо жаңы буфердик аймагынын чектери белгиленгенден кийин гана аныктай алабыз», — деп белгиледи ал.
Ош шаардык курулуш жана архитектура башкармалыгынын орун басары Рысбек Токоев жергиликтүү бийлик буфердик аймактын чектерин тоонун коргоо аймагынын деңгээлинде сактоо сунушун бергенин билдирди. Бирок маданият министрлигинин адистери бул менен макул болушкан жок, ЮНЕСКОнун талаптарын сактоонун маанилүүлүгүн белгилешти.
«Сулайман-Тоо аянты 79 гектарды түзөт. Коргоо аймагы Курманжан датка, Гапар Айтиева жана Алишер Навои көчөлөрүн камтыйт. Биз буфердик аймакты коргоо аймагынын чегинде калтырууну сунуштаганбыз, бирок ошондой эле башка варианттар да каралган — Манас эстелигинин жанындагы 32 гектар аянтты алып салуу жана Ак-Буура дарыясы, Курманжан датка көчөсү жана тоонун түндүк бөлүгү аркылуу чектерди өзгөртүү. Биз муну кабыл алабыз, анткени «Ош Сити» жана «Айти Сити» сыяктуу жаңы долбоорлор ошол жерде жайгашкан. Манас эстелигинин жанындагы 32 гектар да керек», — деп кошумчалады ал.
Токоев ошондой эле учурдагы Сулайман-Тоо буфердик аймагы болжол менен 5 миң гектарды түзөрүн, бул шаарды кеңейтүүдө кыйынчылыктарды жаратарын билдирди.
«Учурдагы буфердик аймак өтө чоң. Анын чектери Рысбай Абдыкадыров көчөсүн, «Үй-бүлө» микрорайону, Узген көчөсүн, андан ары Ысакбек Мониев көчөсү аркылуу Ак-Буура дарыясынын жээгине жана «Достук» чек ара өткөрмө пунктуна чейин, Сүрөт-Таш айылынан өтүп, Өзбекстан менен чектешип, Ош шаарынын жана Араван районунун чегине, Керме-Тоо тоосун да камтыйт. Шаарды өнүктүрүү үчүн бардык келечектүү аймактар буфердик аймакка кирет», — деди Токоев.
Министрдин орун басары А. Мадаминов ЮНЕСКОго салмактуу сунуштарды даярдоо жана алардын талаптарына ылайык так долбоор түзүү керектигин белгиледи.
«ЮНЕСКО үчүн так жана туура долбоор даярдалуусу керек. Андан кийин үч тоонун ортосундагы визуалдык коридорлорду сактоо зарыл. Кечээ биз муну мэрия жана Минстрой менен талкууладык. Биз жаңы эле жумушчу сапарды аяктадык, жана ЮНЕСКОго долбоорду дароо сунуштай албайбыз. Процесс убакытты талап кылат. Бизде ЮНЕСКОго жөнөтүлүүчү акыркы чечимди даярдоо үчүн 1-2 ай бар», — деп жыйынтыктады ал.
«Сулайман-Тоо» музей комплексинин илимий иштер боюнча орун басары Хайрулло Ибайдуллаевдин маалыматы боюнча, тоонун коргоо аймагы 134,7 гектарды, ал эми буфердик аймак 4 800 гектардан ашуун аянтты ээлейт, бирок бул маалымат так болбошу мүмкүн.
Буфердик аймак боюнча маселе ар бир жаңы мэрдин учурунда көтөрүлөт. Мурдагы мэр Таалайбек Сарыбашовдун иши учурунда да анын кыскартылышы боюнча сунуштар каралган, бирок алар чечилбей калган.
Азыркы учурдагы мэр, Сулайман-Тоо аймагын текшергенден кийин, тоону шаардык муниципалитеттин оперативдик башкаруусуна өткөрүүнү сунуштады, бирок учурда бул мүмкүн эмес.
Объекттер
Спутник
⛶
