2025-жылдын 26-ноябрында Ташкентте «Европа биримдиги – Борбордук Азия» аттуу Үчүнчү экономикалык форум өттү. Бул иш-чара өкмөт, бизнес жана эл аралык уюмдардын өкүлдөрүн региондун өлкөлөрү менен ЕБ ортосундагы экономикалык кызматташтыктын негизги багыттарын талкуулоо үчүн чогултту.
Кыргыз Республикасынын Экономика министрлигинин маалыматына ылайык, делегацияны өкмөт башчынын орун басары Бакыт Торобаев жетектеди. Өз сөзүндө ал регион аралык өнөктөштүктү өнүктүрүүнүн жана экономика, жашыл энергетика, транспорт жана жер ресурстарын пайдалануу сыяктуу тармактарда биргелешип иштөөнү улантуунун маанилүүлүгүнө көңүл бурду.
«Жыргалчылыкка көмөктөшүү» аттуу биринчи пленардык сессияда Кыргыз Республикасынын Экономика жана соода министринин орун басары Искендер Асылкулов өлкөнүн чек ара өткөрмө пункттарында жүк ташуучу транспорттун кезегин электрондук башкаруу системасын киргизүү боюнча тажрыйбасын сунуштады.
Ал Кыргызстан ачык жана кызматка багытталган бажы башкаруу системасын түзүү боюнча активдүү иш алып барууда экенин белгиледи. «Чек ара өткөрмө пункттарында электрондук кезекти киргизүү өзүнүн натыйжалуулугун көрсөттү — жүк ташуучуларды топтоону минималдаштырып, алдын ала каттоо жана катуу кезек менен кыймылдын тартиптелишин камсыз кылууга мүмкүнчүлүк берди. Бул чек арадан өтүү процессин хаотикалык абалдан болжолдуу абалга өзгөрттү», - деп кошумчалады ал.
Региондук кызматташтыкка арналган тегерек столдо орун басар министр соода процесстерин санариптештирүүнүн стратегикалык маанисин белгиледи.
«Кыргызстан соода процедураларын санариптештирүүнү жана жөнөкөйлөтүүнү региондун атаандаштыкка жөндөмдүүлүгүн жана байланыштуулугун жогорулатуу үчүн маанилүү инструменттер катары карайт. Биздин өлкө кагазсыз сооданы активдүү илгерилетүүдө жана региондо өз ара аракеттешүүнү күчөтүүдө, бул Кыргызстандын БУУ ЭСКАТО кагазсыз соода кеңешинин төрагалыгына кайра шайланышы жана Борбордук Азияда бир катар демилгелердин башталышы менен тастыкталууда. Электрондук маалымат алмашуу жана соода документтери боюнча долбоорлорду ишке ашыруу натыйжалуу жана коопсуз соода процессинин негизин түзөт. Кыргызстан региондун заманбап санариптик чөйрөсүн түзүүдө активдүү катышууга даяр», - деп белгиледи ал.
Форумдун алкагында И.Асылкуловдун Европа инвестициялык банкынын вице-президенти Марек Мора менен жолугушуусу болуп өттү, ал Кыргыз Республикасынын Экономика жана соода министрлиги тарабынан Тышкы иштер министрлигинин колдоосу менен уюштурулган.
Тараптар Кыргызстандагы келечектүү инвестициялык долбоорлорду талкуулашты. Европа инвестициялык банкы кызматташтыкты кеңейтүүгө кызыкдар экенин билдирип, 2026-жылдын январында Кыргызстанга делегация жиберүү пландары тууралуу маалымдады, бул долбоорлорду тереңирээк изилдөө жана алардын ишке ашырылышы боюнча кадамдарды макулдашуу үчүн.
Кыргызстандын форумга катышуусу анын Европа биримдиги менен экономикалык кызматташтыкты тереңдетүү, соодада санариптик чечимдерди илгерилетүү жана инвестициялык байланыштарды бекемдөө ниетин тастыктады. ```
