Эфирде Биринчи радио Кыргызстандын суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жайы министрлигинин азык-түлүк коопсуздугу бөлүмүнүн башчысы Уран Чекирбаев өлкөдөгү азык-түлүк камсыздоонун учурдагы абалы тууралуу айтып берди. Негизги азыктар боюнча туруктуу деңгээлге карабастан, республика айрым категорияларда импортко көз каранды болууда.
Чекирбаев азык-түлүк коопсуздугу Кыргызстанда сезондук өзгөрүүлөргө дуушар болуп жатканын белгилеп, ошондуктан ар ай сайын камсыздоо деңгээлин талдоо жүргүзүлөрүн айтты. Кышкы жана жайкы айларда бул көрсөткүчтөр өзгөрүп турат. Мисалы, жаңы картошка түшүмү базарга түшпөй турган учурда, камсыздоо деңгээли төмөндөйт, бирок түшүм жыйноо башталганда ал жогорулайт. 2024-жылга карата республика алты түрдөгү азыктар менен камсыз болду, ал эми 2025-жылы бул көрсөткүч беш-алты түрдө калат деп күтүлүүдө.
Расмийдин айтымында, республика айрым азыктар үчүн тышкы жеткирүүлөргө көз каранды болууда.
«Биз алты азык менен камсыз болобуз, бирок үчөө — өсүмдүк майы, дан жана тоок эти — импортко көз каранды. Шекер менен да толук камсыз болбойбуз: өткөн жылы деңгээл 100% жеткен, бирок учурда аба ырайынын шарттарына байланыштуу ал алтыдан бешке төмөндөшү мүмкүн», — деп түшүндүрдү ал.
Чекирбаев ошондой эле дан түшүмдөрү менен байланышкан тобокелдиктер жөнүндө айтып, Чүй облусундагы климаттык өзгөрүүлөрдүн себебинен эгиндерге терс таасир эткенин жана айрым райондордо түшүмдүн көлөмүн төмөндөтүп жатканын белгиледи.
Анткен менен, өлкөнүн түштүгүндө жумуртка жана тоок эти өндүргөн чакан чарбалардын өсүшү байкалууда, бул ички муктаждыктарды канааттандырууга мүмкүндүк берет.
Ал кыргызстандык фермерлердин Казакстан, Россия жана Украинадагы өндүрүүчүлөр менен дан тармагында атаандашуу кыйын экенин кошумчалады. Мунун себеби — бул өлкөлөрдөгү төмөнкү чыгымдар жана өнүккөн үрөн өндүрүү. Ошондуктан көптөгөн фермерлер жашылчаларды, жемиштерди жана мөмөлөрдү өстүрүүгө өтүшүүдө. Чекирбаев Кыргызстан атаандаштыкка жөндөмсүз болгон азыктарды импорттой алаарын жана айыл чарбасындагы күчтүү жактарын өнүктүрүшү керектигин баса белгиледи.
Ошол эле учурда, анын айтымында, республика мал чарбачылыгында атаандаштыкка жөндөмдүү. «Биз бул тармакта толук камсыз болобуз, жакшы жайыттарга ээ жана продукцияны экспорттойбуз. Кыргызстан жашылча, картошка, кызыл эт жана сүт азыктарын өндүрүүдө атаандаштыкка жөндөмдүү», — деп жыйынтыктады Минсельхоздун өкүлү.
