Бул чаралар виртуалдык активдерди камсыз кылуучу кызмат көрсөтүүчүлөрдүн ишмердүүлүгүнө байланыштуу потенциалдуу тобокелдиктерге тез жооп берүү максатында, ошондой эле кардарлардын жана башка керектөөчүлөрдүн укуктарын коргоо үчүн кабыл алынды. Лицензияларды кайтарып алуу себептери болуп төмөнкүлөр саналат:
- Кыргыз Республикасынын «Виртуалдык активдер жөнүндө» мыйзамынын 12-беренесинин 2-бөлүгүнүн талаптарын бузуу;
- Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин 2022-жылдын 16-сентябрында № 514 токтому менен бекитилген виртуалдык активдерди алмаштыруу операторлорунун ишмердүүлүгү жөнүндө жобонун 9-бөлүмүнүн 36 жана 37-пункттарын бузуу;
- ошол эле мыйзамдын 31-беренесинин 2-бөлүгүнүн 1 жана 4-пункттарын бузуу.
2025-жылдын 29-декабрында Финансылык көзөмөлдүн № 727-п буйругу менен төмөнкү виртуалдык активдерди алмаштыруу операторлорунун лицензиялары жокко чыгарылды:
ОсОО «ЕСЕИКС» — серия ВА № 0119, каттоо № 104, 2024-жылдын 23-июлунда берилген (Министрликтин маалыматы боюнча, жетекчиси жана негиздөөчүсү — Черкасова Валерия Олеговна);
ОсОО «Рэд Эксчейндж» — серия ВА № 0115, каттоо № 100, 2024-жылдын 12-июлунда берилген (жетекчиси жана негиздөөчүсү - Рожков Александр Сергеевич);
ОсОО «Бестекс» — серия ВА № 0129, каттоо № 113, 2024-жылдын 29-августунда берилген (жетекчиси жана негиздөөчүсү - Дочкин Антон Владимирович);
ОсОО «Т стор» — серия ВА № 0020, каттоо № 17, 2023-жылдын 25-мартында берилген (жетекчиси жана негиздөөчүсү - Петрова Татьяна);
ОсОО «Либерти Эксчейндж Жапан» — серия ВА № 0041, каттоо № 37, 2023-жылдын 2-августунда берилген (жетекчиси жана негиздөөчүсү — Акай Масару; негиздөөчүлөрдүн арасында АО «Титсуридзу» да бар).
Кыргыз Республикасынын «Виртуалдык активдер жөнүндө» мыйзамынын 12-беренесинин 2-бөлүгүнө ылайык, юридикалык жана физикалык жактар:
- Республикадагы виртуалдык активдердин жүгүртүүсү боюнча мыйзам талаптарын сактоого;
- белгиленген эрежелерге ылайык, виртуалдык активдер менен жүргүзүлгөн операциялар боюнча зарыл маалыматтарды жана отчетту убагында берүүгө милдеттүү.
Жобонун 36-пунктуна ылайык, виртуалдык активдерди алмаштыруу операторлору ар ай сайын ыйгарым укуктуу органга оперативдик отчетту берүүгө милдеттүү.
Мындан тышкары, жобонун 37-пунктуна ылайык, операторлор квартал сайын МСФОго ылайык түзүлгөн финансылык отчетту берүүгө милдеттүү.
Финансылык отчеттуулук төмөнкү документтерди камтыйт:
a) отчеттук мезгилдин аягындагы финансылык абал жөнүндө отчет;
b) кирешелер жана чыгашалар, ошондой эле жалпы финансылык натыйжалардын башка компоненттери жөнүндө отчет;
c) өз капиталынын өзгөрүүлөрү жөнүндө отчет;
d) акча агымдары жөнүндө отчет;
e) эсеп саясатынын негизги жоболорун жана түшүндүрмө маалыматты камтыган эскертүүлөр.