Президенттин айтымында, айдоочулук күбөлүктөрү боюнча маселе дээрлик үч он жылдык бою кайра каралган эмес, ал эми документтер мурда чет өлкөлөрдө чыгарылган. Ал алардын коргоо деңгээли жетишсиз, сапаты болсо төмөн экенин белгиледи.
Жапаров өткөн жылдан бери мамлекеттик документтер, анын ичинде айдоочулук күбөлүктөрү жергиликтүү "Учкун" ишканасында чыгарылып, алардын сапаты кыйла жогорулаганын баса белгиледи.
Жасалма документтердин көйгөйү
Мамлекет башчысы мурда Россия жана Казакстандагы мигранттарга жасалма кыргызстандык документтерди сатуу фактылары катталганын билдирди. Ал мындай документтер азыр дагы колдонулуп жатканын белгиледи.Президент: "Биздин ID-паспорттордун жана айдоочулук күбөлүктөрдүн жасалмалары мигранттар арасында кеңири таралган. Бул документтер азыр дагы Россияда колдонулуп жатат" деп айтты.
Жапаров ошондой эле жасалма кыргызстандык паспорттор менен террорчулардын кармалган учурлары катталганын, бул өлкөнүн эл аралык имиджине терс таасирин тийгизгенин кошумчалады.
Анын айтымында, мамлекет эски айдоочулук күбөлүктөрүн акысыз алмаштыруу чечимин кабыл алды, бул алардын өлкө ичинде жана сыртында колдонулушун толугу менен жок кылуу үчүн.
Ал ошондой эле жарандардын Россияда жасалма укуктарды сатып алып, андан кийин Кыргызстанга кайтып келип, унаа айдаган учурлары тууралуу фактыларды белгиледи. Бул боюнча мамлекеттик деңгээлде бардык айдоочулук күбөлүктөрүн жана расмий документтерди инвентаризациялоо жүргүзүлүүдө.
Президент бул аракеттердин негизги максаты - бардык мыйзамсыз документтерди аныктоо, жарандардын коопсуздугун камсыздоо жана өлкөнүн эл аралык авторитетин коргоо экенин баса белгиледи.
Күбөлүктөрдү алмаштыруу жана мүмкүн болгон исключениялар
Документтердин мөөнөтү боюнча суроолорго жооп берип жатып, Жапаров бардык эски ID-карталарды жана айдоочулук күбөлүктөрүн алмаштыруу керек экенин тактады, жарандардын чет өлкөгө чыгуу же өлкө ичинде жүрүү пландарынан көз каранды эмес.Ал белгилегендей, айрым күбөлүктөр ушундай абалга келип, фамилия жана аты окулбай калган, сүрөтү да аныкталбай калган. Ошондуктан бардык мөөнөтсүз күбөлүктөрдү толук алмаштыруу керек.
Жапаров айдоочулук күбөлүктөрүн алмаштыруу күн сайын дем алышсыз 08:30дан 23:00гө чейин жүргүзүлүп жатканын кошумчалады. Ал ошондой эле процедураны жөнөкөйлөтүү тууралуу маалымдады: эми мөөнөтсүз күбөлүктөрдү алмаштыруу үчүн медициналык маалымкат талап кылынбайт, ал эми биринчи жолу укук алгандар үчүн талап кылынат.
“Тундук” менен көйгөйлөр
Президент "Тундук" порталынын ишинде болгон үзгүлтүктөрдү да комментарийлеп, ал айдоочулук күбөлүктөрүн алмаштыруу үчүн колдонулат.Анын айтымында, акыркы жылдары өлкөдөгү санариптештирүү теориялык деңгээлде гана өнүккөн, ал эми техникалык инфраструктура жетишсиз финансылык колдоо жана алсыз серверлерден улам жакшы болбой калган.
Жапаров "Тундук" сервердик инфраструктурасын модернизациялоо үчүн президенттик фонддон 122,5 миллион сом бөлүнгөнүн, ал эми модернизациянын биринчи этабы үчүн республикалык бюджеттен 9,5 миллион сом бөлүнгөнүн билдирди.
Ал акыркы үзгүлтүк массалык түрдө колдонуучулардын системага кирүүсү себептүү болгонун, бул серверди жүктөп салганын түшүндүрдү.
Президент көйгөйлөрдү жоюу боюнча иш улантыларын жана жарандарды эски ID-паспортторду жана айдоочулук күбөлүктөрүн жаңысына алмаштырууга чакырды.
