Укук коргоо органдарынын маалыматына ылайык, жарандарды банк кызматкерлери жана мамлекеттик мекемелердин кызматкерлери катары таанышып, алдоо үчүн жүздөгөн телефон номерлерин колдонгон жаман ниеттүү адамдардын тобу аныкталган. Алдамчылар алдын ала даярдалган схема боюнча иш алып барышып, социалдык инженерия жана психологиялык басым ыкмаларын, ошондой эле SIM-карталарды массалык каттоону колдонушкан.
Алдамчылык боюнча эки учур аныкталды:
- Биринчи учур 2026-жылдын 19-январында болду, Ош шаарынын тургуну алдамчыларга телефон чалган. Алар өздөрүн банк кызматкерлеримин деп тааныштырган. Чалгандардын айтымында, анын атына кредит алуу аракеттери жүрүп жатат. Кылмыштын алдын алуу шылтоосу менен алар эркектен SMS-кодун талап кылышкан. Кийинчерээк сүйлөшүүгө укук коргоо органдарынын кызматкерлери катары таанышкан адамдар кошулушкан. Натыйжада жабырлануучунун банктык эсептен 856 миң сом акчасы уурдалган.
- Экинчи учур 2026-жылдын 9-10-февралында болду, алдамчы биринчи жертва менен мессенджер аркылуу байланышып, байланыш операторунун кызматкери катары таанышкан. Андан кийин «Түндүк» системасынын, укук коргоо органдарынын жана Улуттук банктын өкүлдөрү катары таанышкан адамдардан чалуу болгон. Жабырлануучуга анын акчалары мыйзамсыз операцияларда колдонулушу мүмкүн экендиги жана аларды дароо «коргоо» керектиги тууралуу маалымат берилген. Натыйжада, басымдын астында ал 3 млн 566 миң сом акчаны которгон. Эки эпизоддун жалпы зыян суммасы 4 млн сомдон ашты.
Жаман ниеттүү адамдардын аракеттери Кыргыз Республикасынын Кылмыш кодексинин 209-беренеси («Алдамчылык») боюнча квалификацияланган. Оперативдик иш-чаралардын жүрүшүндө шектүүлөрдүн 300дөн ашык SIM-картаны активдештиргени аныкталды.
Жарандарга чалуу эки мессенджер аркылуу жүргүзүлгөн. Алдамчылар УКМК, ИИМ, Улуттук банк жана коммерциялык банктардын кызматкерлери катары таанышып, коркунучтуу кырдаалдарды жаратышкан.
Алдамчылык ыкмалары:
• жок кредиттер тууралуу маалымат;
• «чет өлкөгө акча которуу» тууралуу билдирүүлөр;
• тыюу салынган уюмдарды каржылоого айыптоо;
• банк эсептерин блоктоо тууралуу маалымат;
• акчаны «корголгон эсепке» дароо которуу талабын коюу.
Кимдер кармалды?
Териштирүү иш-чараларынын жүрүшүндө шектүүлөрдүн жеке жактары аныкталды, алар Кара-Суй районунун тургундары — Т.А., 2006-жылы туулган, жана К.Я., 2004-жылы туулган. Кармалгандар убактылуу кармоо жайына жайгаштырылды. Алар жашаган жеринде Кара-Суй районунда тереңирээк жана объективдүү териштирүү үчүн тинтүү жүргүзүлдү.
Тинтүү учурунда табылгандар:
• 5 мобилдик телефон;
• ар кандай операторлордун SIM-карталары;
• электрондук маалыматты сактоочу түзмөктөр.
Сот-техникалык жана компьютердик экспертизалар дайындалды. Телефон байланыштары, мессенджерлердеги кат алышуулар, интернеттеги активдүүлүк жана акча агымдары боюнча текшерүүлөр жүргүзүлүүдө. Териштирүү органдары кармалгандардын башка алдамчылык учурлары менен байланыштарын да текшерүүдө.
