Шаардыктардын айтымында, Кара-Балта шаарында февралдын башында мал базары жабылып, башка жакка көчүрүлгөндөн кийин, «блошиный рыноктун» келүүчүлөрүнүн саны эки эсе азайган. Ошондой эле сатуучүлөрдүн саны да кыскарды», - деп билдиришти жергиликтүү тургундар.
Алар мурда мал базары «барахолкага» жакын жайгашканын айтып беришти. Жекшемби күндөрү Сокулук, Беловодск жана Бишкектен сатуучүлөр келип турушкан. Алар үчүн бул пайдалуу болгон, анткени мал базарынан айылдаштар акча менен кайтып, сөзсүз түрдө «барахолкага» киришкен. Бүгүнкү күндө «барахолканын» аймагы жарым-жартылай толгон.
Turmush буга чейин Бекитай айылындагы «Жыйыл» мал базарында, Кара-Балта шаарынан 15 км алыстыкта, сатылып жаткан жаныбарлардын саны кыскарганын жазган.
Ошентип, 15-февралда жаңы мал базарына келгендер айыл чарба жаныбарларынын санынын кескин кыскарганын белгилешти. Эгер мурунку жумада, райондук айыл чарба башкармалыгынын маалыматы боюнча, базарга болжол менен 450 баш ири мүйүздүү мал, 220 ат жана 750 кой менен эчки алып келинсе, бул жолу жалпы саны болжол менен 30% кыскарган.
Жаныбарларды багуучулар арасында бир нече версиялар пайда болду.
Биринчи себеп — сатып алуу бааларынын өсүшүн күтүү. Эттин жөнгө салуучу баалары кайра каралгандан кийин, килограммы 680 сомдон 740 сомго көтөрүлдү. Бул боюнча фермерлер оптом сатып алуу бааларынын жогорулашын күтүп, малды сатууга шашылыш эмес.
Экинчи себеп — башка базарлар менен атаандаштык. Кээ бир жаныбарларды багуучулар малды Сокулук айылындагы базарга алып барышат, анткени ал чоң жана жакшы жабдылган деп эсептелет.
Үчүнчү себеп — транспорт чыгымдарынын өсүшү. Сатуучүлөрдүн айтымында, жүк ташуу кызматтарынын наркы кыйла жогорулаган. Эгер мурун малды эски базарга жеткирүү 500 сомго түшсө, жаңы базарга чейин баа 1500 сомго жетет. Ошол эле суммага жаныбарларды Сокулук районуна жеткирүүгө болот.
Сатып алуучулар үчүн да жол кире кымбаттады. Эгер мурун эски базарга маршруттук такси менен 25 сомго жетсе, азыр поездка 100 сомго чыгат. Такси кызматтары да жогорулады — мурун 300 сом болгон жеке таксисттер азыр 1000 сомго чейин сурашат.
Базарда жаңы эрежелер иштейт. Ошентип, «Ветеринария жөнүндө» мыйзамга ылайык, айыл чарба жаныбарларын ташуу жана сатуу учурунда ээлери ветеринардык коштоочу документтерди алууга милдеттүү. Ветеринарлардын маалымкатынсыз жаныбарларды базарга киргизүүгө уруксат берилбейт.
Мындан тышкары, жаңы базарда дагы бир жаңылык бар. Кирүүдө тыгындарды болтурбоо үчүн, администрация соода жыйымын төлөө тартибин өзгөрттү. Эми төлөм базар аймагынан чыгып жатканда алынат жана көпчүлүк учурларда аны сатып алуучу төлөйт.
Бул чечим эски көйгөйдү жоюп койду: мурун кээ бир сатуучүлөр жыйымды төлөбөө үчүн койлорду жана эчкилерди кире бериште сатышчу. Эми базарга кирүү бардык үчүн акысыз, ал эми эсептешүү чыгууда жүргүзүлөт.
