Учурда мамлекеттик сатып алуулар боюнча электрондук платформа 3 700дөн ашык заказчыны жана 40 000ден ашык жеткирүүчүлөрдү бириктирип, борбордон өткөрүлгөн сатып алууларды камтыйт, бул натыйжалуу системаны түзөт.
"Ишке ашырылган маалыматтарга ылайык, 2024 жана 2025-жылдары Кыргызстанда атаандаштык сатып алуулар аркылуу бюджеттик каражаттардын 10% чамасында үнөмдөлдү. Дүйнөлүк банктын колдоосу менен киргизилген борбордон өткөрүлгөн сатып алуулар бул көрсөткүчтү товарлардын айрым категорияларында 11-13% га чейин жогорулатууга мүмкүнчүлүк берди", - деп кошумчалады Гойя.
Бул сатып алуулардан алынган үнөмдөө өлкөгө жыл сайын 100 жаңы мектеп курууга же башка социалдык муктаждыктарды каржылоого мүмкүндүк берет, деп баса белгиледи ал.
Ошентсе да, ал атаандаштык сатып алуу процессинин 3төн 6 айга чейин жана татаалдыгына жараша андан да көп убакытты талап кылаарын белгиледи. Бирок тажрыйба көрсөтүп тургандай, мындай сатып алуулар бюджетти үнөмдөөгө, коррупция менен күрөшүүгө жана ачыктыкты жогорулатууга өтө маанилүү, бул узак мөөнөттүү перспективада маанилүү пайда алып келет.
Фелипе Гойя Дүйнөлүк банктын 100дөн ашык өлкөдө сатып алуулар боюнча 60 жылдан ашык тажрыйбасы бар экенин жана Кыргызстанды мамлекеттик сатып алуу системасын жакшыртуу үчүн глобалдык билимдерин колдонуп колдоого даяр экенин кошумчалады.
Эксперт ошондой эле мамлекеттик сатып алуулар салык каражаттарын пайдалануунун механизми экенин жана алардын натыйжалуу пайдаланылышы критикалык мааниге ээ экенин белгиледи. Атаандаштык сатып алуулар 19-20% га чейин үнөмдөөгө жетишүүгө мүмкүндүк берген эң натыйжалуу ыкмалардын бири болуп саналат. Латин Америкасы жана Европа өлкөлөрүнүн тажрыйбасы мамлекеттик сатып алууларда мындай механизмдердин ийгиликтүү колдонулушун тастыктоодо.
"Мисалы, Бразилияда атаандаштык сатып алуулар 19% га чейин үнөмдөөгө жетишүүгө мүмкүндүк берди, ал эми Румынияда жылына дээрлик 2 миллиард евро үнөмдөлдү. Бул жөн гана үнөмдөө эмес, ошондой эле коррупцияны алдын алчу ачыктык. Түз келишимдер келишимдерди түзүүгө алып келиши мүмкүн, бул белгилүү адамдардын кызыкчылыгына ылайык чечимдерди кабыл алууга алып келет, мамлекеттик башкаруунун сапатын бурат", - деп түшүндүрдү Гойя.
Ошондой эле ал Борбордук Азия өлкөлөрү оң өзгөрүүлөрдү көрсөтүп жатканын белгиледи. Регион боюнча атаандаштык мамлекеттик сатып алуулар жана электрондук соода платформалары боюнча прогресс байкалууда, бул стандартка айланууда. Цифралык инструменттерди колдонуу коррупция менен күрөшүүгө жана атаандаштыкты жогорулатууга көмөктөшөт, бул атаандаштык процедураларын киргизүүнүн натыйжасы.
