Минздравдын сунушу бизнес үчүн кооптонууларды жаратат
Кыргызстандын агропромышлендык ассоциациясы "зарардуу азыктар" (Public Health Product Tax) деп аталган салыкты киргизүү боюнча демилгеге байланыштуу өлкөнүн жогорку кызмат адамдарына ачык кайрылуу жиберди.Шекерди камтыган ичимдиктерге акцизди учурдагы 3 сомдон литр үчүн 5тен 11 сомго чейин жогорулатуу пландалууда. Ошондой эле энергетикалык ичимдиктерге жана туздалган закускаларга кошумча акциздерди киргизүү пландаштырылууда, ал эми салыктан түшкөн каражаттар улуттун ден соолук фондуна багытталат.
Переработка өнүгүүсү коркунучта
Агро сектордун өкүлдөрү калктын ден соолугун жакшыртуу боюнча демилгелерди колдошот, бирок мындай өзгөртүүлөрдүн экономикалык жана социалдык кесепеттерин комплекстүү талдоонун зарылдыгын белгилешет.Ал эми акциздердин жогорулатуусу агропромышлендык комплексин өнүктүрүү боюнча мамлекеттик стратегияга каршы келиши мүмкүн деп эсептешет, айрыкча, президенттин жарлыгы менен айыл чарба продукциясынын кайра иштетүү көлөмүн 2030-жылга чейин 50% га жогорулатуу тапшырмасы коюлган.
Ошол эле учурда кайра иштетилген жемиштердин жана мөмөлөрдүн маанилүү бөлүгү компот, нектар жана ширелерди өндүрүүгө жумшалат.
Фермерлер жана региондор үчүн кесепеттер
Ассоциацияда салык жүгүн жогорулатуу продукциянын баасынын көтөрүлүшүнө, жергиликтүү өндүрүүчүлөрдүн атаандаштыкка жөндөмдүүлүгүнүн төмөндөшүнө жана фермерлерден айыл чарба сырьёсуна болгон сатып алууларды азайтууга алып келиши мүмкүн экенин баса белгилешет.Бул ошондой эле кайра иштетүүчү ишканалардын жүктөлүшүнө терс таасир этип, региондордо жумуш орундарынын кыскаруусуна алып келиши мүмкүн.
Импорттун жана көлеңкөлүү рыноктун жогорулашы
Бизнес коомчулугу ошондой эле жергиликтүү товарларды коңшу өлкөлөрдүн арзан импорттук ичимдиктери менен алмаштыруу коркунучунан кооптонууда. Ачык рынок шартында салык жүгүн жогорулатуу импорттук продукцияга болгон суроо-талаптын өзгөрүшүнө алып келиши мүмкүн.Мындан тышкары, өндүрүүчүлөр өлкөдө акциздин дифференциалдык ставкаларын башкаруу үчүн зарыл болгон шекерди контролдоо боюнча лабораториялык инфраструктуранын жетишсиздигин белгилешет.
Учурдагы шарттарды сактоо
Агропромышлендык комплексинин өкүлдөрү салыктык жөнгө салуунун учурдагы деңгээлин сактоо жана бизнес, профильдик министрликтер жана эксперттердин катышуусу менен маселени талкуулоону улантуу максатка ылайыктуу деп эсептешет."Мамлекеттик саясат туруктуу болушу керек. Биз калктын ден соолугун жакшыртуу боюнча демилгелерди колдойбуз, бирок мындай чечимдер реалдуу экономикалык кесепеттерди эске алуу менен кабыл алынышы керек. Салык жүгүн өзгөртүү фермерлерге, айыл чарба сырьёну кайра иштетүүгө жана агропромышлендык комплексинин туруктуулугуна болгон таасирин эске алуу менен бааланууга тийиш", – деди тармактын өкүлү Рустам Балтабаев.
Башкы беттеги сүрөт иллюстративдик: Shutterstock / FOTODOM.
