Окутуу процессинде ар кандай багыттар каралган: ашпозчулук, сантехника жана чач жасалгалоо. Ар бир курска атайын кабинеттер бөлүнгөн, ал эми сабактар белгиленген график боюнча өткөрүлөт, бул теорияны практикалык тажрыйба менен айкалыштырууга мүмкүндүк берет. Мындай ыкма материалды өздөштүрүүнү жана көндүмдөрдү практикада бекемдөөнү жеңилдетет.
Курстар беш айга эсептелген жана 12 адамдан турган топтор түзүлөт. Окутуу ушундай уюштурулган, келечектеги ашпозчулар башында рецептураларды, калькуляцияны жана тамак-аштын өздүк баасын эсептөөнү үйрөнүшөт, сатып алууларды пландаштырууну жана азыктарды ашыкча пайдаланбоону үйрөнүшөт, андан кийин практикага өтүшөт. Бул ыкма башка окутуу багыттарында да колдонулат.
Департаменттин орун басары Нурланбек Базарбаев бул долбоордун социалдык реабилитация контекстиндеги маанилүүлүгүн белгиледи.
- Биз бул курстарды биздин кардарларыбыздын коомго кайтып келүүсүнө, жаңы билимдерди жана көндүмдөрдү алууга жардам берүү үчүн баштадык. Бул аларга жаңы жашоону баштоого жана талап кылынган адистерге айланууга мүмкүнчүлүк берет, - деп баса белгиледи ал.
Окутуу үчүн кесиптерди тандоо эмгек рыногунун муктаждыктарына негизделет. Тамак-аш кызматтары активдүү өнүгүп жатат, курулуш секторунда сантехниктердин жетишсиздиги байкалууда, ал эми чач жасалгалоо кесиби туруктуу талапка ээ.
- Биз биздин бүтүрүүчүлөрдүн жумуш табуусун жана өздөрүн камсыз кылуусун камсыздоо үчүн эмгек рыногунун реалдуу талаптарын эске алабыз, - деди Базарбаев.
Мурда структурада айдоочулар үчүн курстар өткөрүлүп келген, бирок учурда алардын даярдоо системасы реформалардан өтүүдө. Бул багытта окутууну юридикалык маселелер чечилгенден кийин кайра баштоо пландалууда.
Алгачкы ийгиликтер байкалып жатат: ашпозчулар жана сантехниктер боюнча окутулган эки топ өз курстарын ийгиликтүү аяктап, сертификат алышты.
- Биз үчүн маанилүү, адам окутууну аяктап, сертификат алган соң, бул өзүнүн ийгилиги деп эсептейт. Заманауи дүйнөдө квалификация жөнүндө документтин болушу жумушка орношууда маанилүү талап болуп саналат, - деди ал.
Департамент ошондой эле курстарды аяктаган бүтүрүүчүлөргө жумушка орношууда активдүү жардам берет.
- Биз кесип алууну гана эмес, жумуш табууга жардам берүүнү да көздөп жатабыз. Эгерде адамдын жумушка орношууда кыйынчылыктары болсо, биз жардам берүүгө даярбыз. Пробациялык көзөмөл учурунда адам иш менен алектениши керек, жана биз бул үчүн бардык шарттарды түзүп беребиз, - деп кошумчалады Базарбаев.
Психологиялык колдоо да программада маанилүү роль ойнойт. Мамандырылган адистер жеке консультациялар өткөрүп, катышуучулардын эмоционалдык абалын баалап, жеке колдоо программаларын иштеп чыгышат.
Курстарга жазылуу ыктыярдуу негизде жүргүзүлөт.
- Ресоциализация адамдын өзүнүн каалоосунан башкача мүмкүн эмес. Биз мажбурлай албайбыз, бирок жашоосун өзгөртүүгө даяр адамдарга шарттарды түзүүгө жана колдоого аракет кылабыз, - деп баса белгиледи ал.
Бул долбоордун узак мөөнөттүү келечеги бар. Келечекте кесиптердин тизмесин кеңейтүү жана практикалык сабактар үчүн жайлардын санын көбөйтүү пландалууда.
Ведомстводо программа азыркы учурда адамдарды профессионалдык ишмердүүлүккө жана коомдогу толук кандуу жашоого кайтып келүүгө жардам берип жатканын белгилешет.
Маалымат: Кыргыз Республикасынын "Пробация жөнүндө" мыйзамы 2017-жылдын 24-февралында кабыл алынган жана 2019-жылдын 1-январында күчүнө кирген. 2019-жылдын сентябрынан баштап пробация институту Юстиция министрлигинин карамагына өткөрүлүп, Пробация департаменти түзүлгөн. Пробациянын негизги милдети укук бузуучуларды ресоциализациялоо жана аларды мыйзамга баш ийген жашоого кайтаруу, кайталап кылмыштуулукту азайтуу максатында.
Даярдаган: Елизавета Близнюк
